Erg Chebbi of Erg Chigaga? Zo kiest u uw duinen in de Marokkaanse Sahara
Erg Chebbi bij Merzouga of het afgelegen Erg Chigaga voorbij M'Hamid? Duinhoogtes, weg en piste, benodigde dagen, kampen, drukte en kosten vergeleken, met bronnen.
Door Ismail7 min lezen
Kies Erg Chebbi, de duinen van Merzouga, als u hoge duinen wilt, asfalt tot aan het zand, de ruimste keuze aan kampen en een route die de kloven verbindt met Fez of Marrakech. Kies Erg Chigaga, voorbij M'Hamid, als u een groter en leger duinenlandschap zoekt en een lange 4x4-piste aan het eind van een doodlopende weg voor lief neemt. Vanuit Marrakech hebt u voor allebei minstens drie dagen nodig.
Onze eigen woestijntours gaan naar Merzouga en Zagora, niet naar Erg Chigaga. Zo verhouden de twee ergs zich tot elkaar, met de bronnen achter de cijfers.
Erg Chebbi en Erg Chigaga in één oogopslag
| Erg Chebbi (Merzouga) | Erg Chigaga (M'Hamid) | |
|---|---|---|
| Hoogste duinen | ongeveer 150 m boven de vlakte (Lonely Planet: 160 m) | 50-60 m volgens de meeste bronnen (Lonely Planet: 300 m) |
| Omvang | ongeveer 28 km lang, 5-7 km breed | ongeveer 40 km lang, meestal de grootste erg van Marokko genoemd |
| Uitvalsbasis | Merzouga en Hassilabied, aan de voet van de duinen | M'Hamid El Ghizlane, 50-60 km piste verderop |
| Vanuit Marrakech | ongeveer 560 km, 9-10 uur | ongeveer 450 km tot M'Hamid (8-9 uur), daarna 2-3 uur per 4x4 |
| Vanuit Fez | ongeveer 7 uur | twee lange dagen |
| Laatste stuk | asfalt tot aan de rand van het zand | 4x4-piste over zand, stenige vlakte en droge meren |
| Kampen | tientallen, van eenvoudige tenten tot luxekampen | minder, kleiner, verspreid tussen de duinen |
| Onderweg | Dades- en Todrakloof, Rissani, de weg naar Fez | palmentuinen van de Draavallei; doodlopend |
| Kosten | lager bij hetzelfde aantal nachten | hoger: 4x4-transfer, vaak een nacht extra |
| Ideaal voor | een eerste woestijnreis, gezinnen, Fez-Marrakech | rust en stilte, een tweede Sahara-reis |
Rijtijden zonder stops.
Hoe hoog zijn de duinen?
De gepubliceerde hoogtes lopen uiteen: wees voorzichtig met ronde getallen en met "de hoogste duinen van Marokko".
- Erg Chebbi. Wikipedia noemt duinen die zo'n 150 m boven de omringende hamada, de stenige woestijn, uitsteken, Lonely Planet 160 m. De enige duin die wetenschappers grondig hebben onderzocht, Lala Lallia, een sterduin bij Hassilabied, is op zichzelf ongeveer 100 m hoog, volgens een studie uit 2024 in Scientific Reports.
- Erg Chigaga. Volgens Wikipedia steken sommige duinen meer dan 50 m boven het landschap uit en Wikivoyage noemt tot 60 m, terwijl Lonely Planet het over toppen tot 300 m heeft. Een meting die de kwestie beslecht, hebben we niet gevonden.
De vorm is makkelijker te beschrijven. Erg Chebbi is compact: een smalle strook oranje duinen die abrupt uit een vlakke grijze vlakte oprijst, zodat de grote duinen al van ver te zien zijn. Erg Chigaga is langer en uitgestrekter, een zee van duinruggen tussen rotsige heuvelketens.
Erg Chebbi: hoge duinen aan het eind van het asfalt
Erg Chebbi loopt zo'n 28 km van noord naar zuid langs de Algerijnse grens. Merzouga en Hassilabied liggen aan de westrand, met hotels en gastenverblijven aan de voet van de duinen, en Rissani, de oude karavaanstad, ligt op 35 tot 40 km. U rijdt met de auto tot aan het zand.
De klassieke avond: een kameeltocht de duinen in bij zonsondergang, een nacht in het kamp en de zonsopgang vanaf een hoge duin. Op onze 3-daagse tour duurt de tocht naar het kamp ongeveer twee uur, en wie liever niet rijdt, bereikt het kamp per 4x4 (onze gids over kameeltochten in Marokko legt uit waar u op moet letten). Met een extra dag is er veel meer: nomadenfamilies, de gnawamuzikanten van Khamlia, de markt van Rissani en, na zeldzame zware regen, meren aan de rand van de duinen, zoals na de onweersbuien van september 2024. Onze lijst met wat te doen in Merzouga gaat dieper in op alles, en onze pagina over Merzouga zet het belangrijkste op een rij.
Het nadeel is de populariteit. Veel kampen staan aan de buitenrand van de erg, quads en buggy's vertrekken vanuit de dorpen, en de eerste duinenrij bij Merzouga kan aan het eind van de middag druk en lawaaiig zijn. Kampen dieper in het zand zijn rustiger, en een luxekamp in Erg Chebbi biedt echte bedden en een eigen badkamer.
Erg Chigaga: afgelegen duinen aan het eind van de Draa
Erg Chigaga ligt zo'n 56 km ten zuidwesten van M'Hamid El Ghizlane, het laatste dorp in de Draavallei, waar het asfalt ophoudt. Wikipedia en Lonely Planet noemen het allebei de grootste erg van Marokko; Lonely Planet schat de lengte op ongeveer 40 km, met de bergrug van de Jbel Bani in het noorden.
Er loopt geen weg naartoe. Vanuit M'Hamid rijdt een 4x4 50 tot 60 km over zand, stenige hamada en droge meren, wat twee tot drie uur duurt, en de kampen bereikt u per 4x4 of op een kameel. Een andere piste loopt naar het westen tot Foum Zguid, zo'n drie uur verder, langs het Iriqui-meer in Nationaal Park Iriqui (opgericht in 1994): meestal staat het droog, maar in september 2024 liep het voor het eerst sinds 1968 vol.
De kampen zijn minder talrijk, kleiner en verspreid tussen de duinen, dus de avonden zijn meestal rustig en de hemel heel donker. De prijs is de reis. De transfer is lang, hobbelig en stoffig, er is niets anders te doen dan de woestijn zelf, en u vertrekt via dezelfde piste of via die naar Foum Zguid. Chigaga past dus niet zoals Merzouga in een rondreis langs de kloven. De 4x4 en de extra nacht die meestal nodig is, maken het duurder dan een even lange reis naar Merzouga. Rijd de piste niet op eigen houtje: verdwalen gaat makkelijk, dus laat uw auto in M'Hamid staan en ga mee met een lokale chauffeur.
Wij organiseren zelf geen reizen naar Chigaga; twijfelt u voor uw data tussen Chigaga en Merzouga, vraag het ons, dan krijgt u een eerlijk antwoord.
Erheen: hoeveel dagen hebt u nodig?
Erg Chebbi. Merzouga ligt ongeveer 560 km van Marrakech, 9 tot 10 uur rijden zonder stops, over de Hoge Atlas en langs de Dades- en Todrakloof. Drie dagen is het minimum, vier of vijf is comfortabel; de etappes beschrijven we in Van Marrakech naar Merzouga: de route uitgelegd. Vanuit Fez is het ongeveer 7 uur door de Midden-Atlas en de Zizvallei, en veel reizigers rijden daarna door naar Marrakech: zie onze woestijntours vanuit Fez.
Erg Chigaga. De weg gaat over de Hoge Atlas naar Ouarzazate en volgt dan de Draa via Agdz en Zagora tot M'Hamid: ongeveer 450 km en 8 tot 9 uur rijden vanuit Marrakech, nog vóór de 2 tot 3 uur piste. Vanuit Marrakech ligt het kamp dus 10 tot 12 reisuren weg, en twee dagen is niet realistisch. Reken op minstens drie dagen, met twee heel lange reisdagen, en vier voor een rustiger tempo. Vanuit Fez is M'Hamid twee lange rijdagen weg: Chigaga heeft alleen zin als onderdeel van een langere reis door het zuiden.
Met het vliegtuig. Royal Air Maroc vliegt van Casablanca naar Errachidia, zo'n 130 km van Merzouga, en naar Ouarzazate en Zagora, zo'n 95 km van M'Hamid. Er zijn weinig vluchten en de dienstregeling verandert: controleer die voordat u uw reis rond een vlucht plant.
En Zagora?
Zagora is de plek met zandduinen en een woestijnkamp die het dichtst bij Marrakech ligt, ongeveer 7 uur rijden, en de enige echte optie als u twee dagen hebt. De duinen zijn er klein vergeleken met Erg Chebbi of Erg Chigaga, maar de kameeltocht bij zonsondergang, het kamp en de sterren krijgt u er ook. Op onze pagina over Sahara-tours vanuit Marrakech vergelijken we Zagora en Merzouga op reisduur. M'Hamid ligt 95 km verder aan dezelfde weg. En Agafay, op 45 minuten van Marrakech, is een stenige heuvelwoestijn zonder één duin: lees Is de Agafay-woestijn de moeite waard?
Welke past bij u?
- Eerste reis naar Marokko: Erg Chebbi. Hoge duinen, een geasfalteerde weg, en onderweg de kloven en kasbahs.
- Met kinderen: Erg Chebbi, om het kortere laatste stuk en de keuze aan comfortabele kampen, zonder twee of drie uur hobbelige piste.
- Fotografie: allebei, voor verschillende beelden. Erg Chebbi voor hoge duinvormen boven een vlakke vlakte, Erg Chigaga voor weidse horizonten met minder kampen in beeld.
- Op zoek naar stilte: Erg Chigaga, als u de extra dag hebt. Vraag in Merzouga naar een kamp dieper in de duinen.
- Weinig tijd: Zagora, met onze 2-daagse woestijntour naar Zagora.
- Aankomst of vertrek via Fez: Erg Chebbi, dat op de route tussen Fez en Marrakech ligt.
- Allebei in één reis: kan met een week of meer, want M'Hamid ligt een lange rijdag van Merzouga, maar meestal raden we aan die tijd aan één erg te besteden.
Beide zijn op hun best van oktober tot april; onze gids over de beste reistijd voor de Sahara loopt de maanden door.
Kiest u voor Erg Chebbi, dan is onze 3-daagse woestijntour naar Merzouga de snelste manier om er vanuit Marrakech te komen, en de 5-daagse tour van Marrakech naar Merzouga voegt een hele dag rond de duinen toe en keert terug door de Draavallei.